Polskie firmy masowo otwierają się na zakupy prowadzone przez sztuczną inteligencję. Aż 80 proc. przedsiębiorstw deklaruje gotowość do wdrożenia tzw. agentic commerce, czyli modelu, w którym część decyzji zakupowych podejmuje w imieniu klienta AI. Za tym entuzjazmem idą jednak poważne obawy - o wzrost zaawansowanych oszustw i utratę zaufania. Sprawdź, co to oznacza dla twojego portfela i bezpieczeństwa danych.
Czym jest agentic commerce i dlaczego firmy są nim zainteresowane?
Model agentic commerce polega na tym, że sztuczna inteligencja samodzielnie wybiera produkty, porównuje ceny, a nawet finalizuje zakupy w imieniu konsumenta. Z badania platformy płatniczej Adyen wynika, że niemal 80 proc. polskich firm jest otwartych na wdrażanie takich rozwiązań. To jednak nie oznacza natychmiastowych wdrożeń - jako strategiczny priorytet na najbliższe 12 miesięcy wskazuje go 27 proc. przedsiębiorstw, a co czwarte planuje w tym obszarze inwestycje. Firmy widzą w tym szansę na automatyzację i lepsze dopasowanie oferty, ale mają też sporo wątpliwości.
Czego boją się przedsiębiorcy? Aż 38 proc. wskazuje na ryzyko utraty kontaktu z klientem
Największe obawy firm dotyczą relacji z konsumentem. 38 proc. przedsiębiorstw obawia się, że AI jako pośrednik interakcji zakupowych może osłabić bezpośredni kontakt i ograniczyć lojalność wobec marki. To samo niepokoi klientów - dla jednej trzeciej z nich kluczową kwestią pozostaje zaufanie, czyli to, czy AI rzeczywiście wskaże najlepszą cenę i produkt najwyższej jakości. Jeśli algorytm będzie kierował się interesem sprzedawcy, a nie kupującego, konsumenci mogą stracić realne oszczędności.
24 proc. firm widzi więcej oszustw - AI może działać na dwa sposoby
Rozwój sztucznej inteligencji w handlu ma też ciemną stronę. 24 proc. firm zauważa, że wraz z upowszechnianiem narzędzi opartych na AI rośnie skala bardziej zaawansowanych prób oszustw. Cyberprzestępcy mogą wykorzystywać tę samą technologię do tworzenia fałszywych ofert, podszywania się pod marki czy kradzieży danych. Z drugiej strony 29 proc. przedsiębiorstw już używa AI do wykrywania i ograniczania fraudów. To pokazuje, że walka o bezpieczeństwo transakcji nabiera nowego wymiaru.
Co z tego wynika dla ciebie? Zanim oddasz zakupy w ręce AI, sprawdź kilka rzeczy
Matouš Michněvič, Country Manager CEE w Adyen, podkreśla, że nawet jeśli część relacji z klientem przejmie AI, odpowiedzialność za płatności i bezpieczeństwo transakcji pozostaje po stronie firm. Najcenniejszym zasobem pozostają dane transakcyjne, które pozwalają rozumieć zachowania konsumentów i zarządzać ryzykiem. Dla ciebie jako konsumenta oznacza to, że przy zakupach online - zwłaszcza tych sugerowanych przez AI - warto zachować czujność. Sprawdzaj, czy platforma, z której korzystasz, ma zabezpieczenia, czy nie padłeś ofiarą phishingu i czy algorytm faktycznie porównuje oferty obiektywnie. W najbliższych latach zakupy prowadzone przez sztuczną inteligencję staną się powszechne, a zrozumienie ich mechanizmów pomoże ci uniknąć strat.
